Vijf levenslessen van ouderen in hun laatste levensfase

Aan het eind van je leven zijn er altijd dingen waar je spijt van hebt. Onvervulde dromen of verlangens, of misschien dingen die je graag anders had gezien. Welke dingen dat precies zijn verschilt per mens, zou je zeggen. Maar het blijkt dat we op ons sterfbed uiteindelijk opvallend vaak van dezelfde dingen spijt hebben. De Australische verpleegster Bronnie Ware kwam tot deze conclusie nadat ze een grote groep ouderen in hun laatste dagen vroeg waar zij nou spijt van hadden. Dit zijn de vijf meest genoemde zaken, die tegelijkertijd vijf belangrijke levenslessen vormen.

Minder hard werken

Een van de dingen die de ondervraagde groep ouderen vrij unaniem anders had willen doen was het volgende: ‘Ik had minder hard moeten werken en meer tijd vrij moeten maken voor mijn gezin’. Vaak worden de dingen die écht belangrijk zijn (familie, vriendschap) soms een beetje naar achteren geschoven, en gaat werk voor. Achteraf, wanneer er tijd is om te reflecteren, wordt daar dan met spijt op teruggekeken.

Meer tijd met vrienden doorbrengen

Een andere vrij universele spijtbetuiging uit het onderzoek van Ware heeft eveneens te maken met het spenderen van tijd met je dierbaren. Veel van de ondervraagden hadden graag meer tijd willen doorbrengen met vrienden. Vriendschap is ontzettend belangrijk voor een gelukkig en voldaan leven. Het is dan ook logisch dat wanneer je je omringt met hechte vrienden, je sneller gelukkig zult zijn. In dat perspectief is het niet zo verwonderlijk dat de respondenten van het onderzoek dit noemden.

Het uiten van je gevoel

Veel mensen hebben moeite met het uiten van hun ware gevoelens, zowel positief als negatief. En dat is iets waar je later in je leven spijt van kan krijgen, zo bevestigt het onderzoek. De mensen die aan het onderzoek meededen lieten vaak weten dat ze graag wat vaker naar hun gevoelens hadden geluisterd, en die ook naar buiten gebracht hadden. Luister dus naar je gevoel en laat ook weten wat je voelt en wat je wilt. Het opkroppen van je ware gevoelens kan zelfs een oorzaak worden voor allerlei klachten, zowel mentaal als fysiek. Het lucht dus niet alleen op om je gevoel te tonen, maar het is ook nog eens heel erg gezond.

Geluk toelaten

“Ik zou willen dat ik wat vaker mezelf had toegelaten om werkelijk gelukkig te zijn”. Deze misschien wat opmerkelijke uitspraak vormt ook een grote spijtfactor op het eind van het leven. En ga voor jezelf na? Laat je geluk toe in je leven? Sta eens wat vaker stil bij de momenten die je geluk brengen. Geluk kan in de kleinste dingen van het leven te vinden zijn. Vaak worden de geluksmomenten opzij geschoven door verantwoordelijkheden, stress of andere dagelijkse perikelen. Probeer je dagelijkse beslommeringen te relativeren en te focussen op het geluk dat overal om je heen te vinden is.

Leef je eigen leven

Iedereen heeft zo zijn eigen verwachtingen en doelen die hij of zij wil bereiken in het leven. En dan zijn er natuurlijk nog een hele hoop andere mensen die ook dingen van je verwachten. Je ouders die je willen zien slagen, je baas die wil dat je je targets haalt of je partner of vrienden die dingen verlangen. Het is belangrijk dat je doet waar jij je zelf het beste bij voelt en de verwachtingen die anderen van je hebben niet voor die van jezelf laat komen. Leef je eigen leven en laat je niet door anderen in een keurslijf drukken.

Levenslessen

Spijtgevoelens aan het eind van het leven is wellicht niet een heel vrolijk onderwerp, maar de strekking van het onderzoek is positief. Immers, als we de adviezen van deze mensen aan het eindstation van hun leven ter harte nemen kunnen we deze valkuilen wellicht voorkomen.  Dus: lach, huil en spendeer tijd met je familie en vrienden terwijl je de dingen doet die jij leuk vindt en je zult zien dat dit enorm veel voldoening geeft. En last but not least: werk vooral niet te hard. Veel geluk toegewenst!

Bronartikel: strategischlui.nl